Poręczyciel kredytu ma ograniczoną możliwość zaciągania własnych zobowiązań finansowych. Poręczenie znacząco wpływa na zdolność kredytową, ponieważ bank traktuje poręczony kredyt jako normalne zobowiązanie poręczyciela [3]. Oznacza to, że osoby decydujące się na poręczenie powinny mieć świadomość konsekwencji takiej decyzji dla własnych planów finansowych.
Kim jest poręczyciel i jakie ma obowiązki?
Poręczyciel to osoba, która zobowiązuje się wobec wierzyciela do spłaty kredytu w przypadku, gdy główny kredytobiorca nie będzie w stanie tego uczynić [1][3]. W świetle prawa poręczyciel pełni rolę dodatkowego zabezpieczenia dla banku lub innej instytucji udzielającej kredytu. Warto zaznaczyć, że podpisując umowę poręczenia, staje się on współdłużnikiem solidarnym, co oznacza znaczące konsekwencje prawne [1][2].
Decydując się na poręczenie kredytu, osoba musi przejść proces weryfikacji przez bank. Proces ten obejmuje szczegółową analizę sytuacji finansowej poręczyciela, w tym:
– Badanie regularnych dochodów
– Sprawdzanie historii kredytowej
– Weryfikację innych zobowiązań finansowych [1]
Podstawowym obowiązkiem poręczyciela jest gotowość do spłaty zobowiązania głównego kredytobiorcy w przypadku jego niewypłacalności. To właśnie ta odpowiedzialność sprawia, że poręczenie kredytu znacząco obciąża zdolność kredytową poręczyciela [3].
Jak poręczenie wpływa na zdolność kredytową?
Poręczenie kredytu ma bezpośredni i istotny wpływ na zdolność kredytową poręczyciela. Bank lub inna instytucja finansowa traktuje poręczony kredyt jako potencjalne zobowiązanie, które może w przyszłości obciążyć budżet poręczyciela [3]. W praktyce oznacza to, że:
– Kwota poręczonego kredytu jest uwzględniana przy obliczaniu wskaźnika zadłużenia poręczyciela
– Miesięczna rata poręczonego kredytu jest traktowana jako potencjalne obciążenie budżetu poręczyciela
– Zdolność kredytowa poręczyciela ulega zmniejszeniu proporcjonalnie do wielkości poręczonego zobowiązania [1][3]
Bank, analizując możliwość udzielenia kredytu osobie będącej poręczycielem, bierze pod uwagę scenariusz, w którym będzie ona musiała spłacać zarówno własne zobowiązanie, jak i to, za które poręczyła. Taka ostrożność ze strony instytucji finansowych wynika z doświadczeń związanych z niewypłacalnością kredytobiorców i koniecznością egzekwowania należności od poręczycieli [3].
Czy poręczyciel może zaciągnąć własny kredyt?
Poręczyciel może zaciągać własne kredyty, jednak jego możliwości w tym zakresie są wyraźnie ograniczone [1][3]. Kluczowym czynnikiem jest tutaj indywidualna zdolność kredytowa, która uwzględnia:
– Wysokość dochodów poręczyciela
– Sumę dotychczasowych zobowiązań, włącznie z poręczonym kredytem
– Stabilność zatrudnienia i historię kredytową
– Wysokość poręczonego zobowiązania [3]
Warto podkreślić, że poręczenie dużego kredytu, na przykład hipotecznego, może znacząco utrudnić lub nawet uniemożliwić zaciągnięcie własnego zobowiązania o podobnym charakterze [3]. W przypadku mniejszych kredytów konsumpcyjnych wpływ poręczenia może być mniej odczuwalny, ale wciąż istotny z punktu widzenia oceny ryzyka przez bank.
Instytucje finansowe stosują różne podejścia do oceny zdolności kredytowej poręczycieli. Niektóre banki mogą bardziej liberalnie podchodzić do tej kwestii, szczególnie jeśli główny kredytobiorca regularnie spłaca swoje zobowiązanie, a historia współpracy z bankiem jest pozytywna [4].
Jak zabezpieczyć się jako poręczyciel?
Osoby decydujące się na poręczenie kredytu powinny podjąć kroki, które zminimalizują ryzyko związane z tą decyzją i zabezpieczą ich własne interesy finansowe. Kluczowe znaczenie ma odpowiednie sformułowanie umowy poręczenia [1][3]:
– Należy wprowadzić ograniczenie czasowe poręczenia – określenie konkretnego terminu, po którym poręczenie wygasa
– Warto zabiegać o ograniczenie kwoty poręczenia – ustalenie maksymalnej sumy, do której poręczyciel odpowiada
– Istotne jest określenie kolejności zabezpieczeń – poręczyciel powinien odpowiadać dopiero po wyczerpaniu innych form zabezpieczenia kredytu [1][3]
Dodatkowo, poręczyciel może zawrzeć z kredytobiorcą dodatkowe umowy, które zabezpieczą jego interesy. Mogą one obejmować zobowiązanie kredytobiorcy do informowania o ewentualnych problemach ze spłatą czy też ustanowienie dodatkowych zabezpieczeń na rzecz poręczyciela [4].
Przed podjęciem decyzji o poręczeniu warto dokładnie przeanalizować sytuację finansową kredytobiorcy oraz własne możliwości finansowe. Istotnym elementem jest również świadomość, że poręczenie może wpłynąć na przyszłe plany kredytowe [3].
Prawne aspekty poręczenia kredytu
Poręczenie kredytu jest uregulowane przepisami Kodeksu cywilnego, które określają prawa i obowiązki poręczyciela [2]. Zgodnie z tymi przepisami:
– Poręczyciel odpowiada jako dłużnik solidarny wraz z głównym kredytobiorcą
– Wierzyciel (bank) może dochodzić spłaty całości lub części długu bezpośrednio od poręczyciela bez wcześniejszego wzywania do zapłaty głównego dłużnika
– Poręczenie powinno być udzielone na piśmie, aby było ważne [2][4]
W kontekście prawnym warto również pamiętać, że poręczyciel przejmuje nie tylko obowiązek spłaty kapitału, ale także odsetek i innych kosztów związanych z kredytem [1][4]. Zakres odpowiedzialności poręczyciela może być jednak ograniczony przez odpowiednie zapisy w umowie.
Znajomość prawnych aspektów poręczenia jest kluczowa dla osoby rozważającej przyjęcie na siebie takiej odpowiedzialności. Pozwala ona na świadome podjęcie decyzji i właściwe zabezpieczenie własnych interesów [2].
Możliwości zwolnienia z poręczenia
Osoby, które udzieliły poręczenia i zauważają, że ogranicza to ich własne możliwości kredytowe, mogą rozważyć opcje zwolnienia z tej odpowiedzialności. Nie jest to jednak proste i wymaga spełnienia określonych warunków:
– Zmiana poręczyciela – znalezienie innej osoby, która przejmie rolę poręczyciela i zostanie zaakceptowana przez bank
– Ustanowienie innego zabezpieczenia kredytu, które zadowoli bank
– Całkowita spłata kredytu przez głównego kredytobiorcę [4]
Warto podkreślić, że zwolnienie z poręczenia wymaga zgody wierzyciela (banku) i nie może nastąpić jednostronnie. Bank nie ma obowiązku przychylenia się do prośby o zwolnienie z poręczenia, jeśli uznaje, że wpłynie to negatywnie na bezpieczeństwo udzielonego kredytu [1][4].
W praktyce najskuteczniejszym sposobem na odzyskanie pełnej zdolności kredytowej jest całkowita spłata poręczonego zobowiązania. Jest to jednak rozwiązanie, które nie zawsze leży w gestii samego poręczyciela [3].
Świadome poręczanie – klucz do finansowego bezpieczeństwa
Decyzja o poręczeniu kredytu powinna być zawsze podejmowana świadomie, z pełnym zrozumieniem konsekwencji prawnych i finansowych. Poręczenie to nie tylko gest pomocowy wobec bliskiej osoby, ale poważne zobowiązanie finansowe z długofalowymi skutkami [3].
Przed podjęciem decyzji o poręczeniu warto:
– Dokładnie przeanalizować własną sytuację finansową
– Rozważyć przyszłe plany kredytowe i finansowe
– Ocenić stabilność finansową i wiarygodność osoby, której kredyt ma być poręczony
– Skonsultować się z prawnikiem lub doradcą finansowym [3][4]
Szczególną ostrożność należy zachować w przypadku poręczania kredytów długoterminowych, takich jak kredyty hipoteczne. Ze względu na długi okres spłaty i wysokie kwoty, mogą one na wiele lat ograniczyć własne możliwości kredytowe poręczyciela [3].
Poręczycielami często zostają członkowie rodziny ze względu na bliskie relacje i chęć pomocy [3]. Jednak nawet w takich przypadkach warto zadbać o formalne zabezpieczenie swoich interesów, aby uniknąć potencjalnych problemów w przyszłości.
Źródła:
[1] https://www.infor.pl/prawo/umowy/inne-umowy/5529607,Poreczenie-kredytu.html
[2] https://kpr-restrukturyzacja.pl/poreczyciel-kim-jest-i-jakie-warunki-musi-spelniac/
[3] https://www.bik.pl/poradnik-bik/poradnik-dla-poreczyciela
[4] https://www.velobank.pl/przewodnik-finansowy/praktycznie-o-finansach/poreczenie-kredytu-co-warto-o-nim-wiedziec.html
[5] https://www.lendi.pl/blog/poreczyciel-kredytu/

Finansowy Market to więcej niż kolejny portal informacyjny. Jesteśmy grupą ekspertów, którzy postanowili zrewolucjonizować sposób, w jaki Polacy myślą o pieniądzach. Nasza misja to demokratyzacja wiedzy finansowej – prosto, rzetelnie i bez zbędnego complicated.